Gdyńskie centrum daje oddech osobom w spektrum i ich rodzinom

Za drzwiami przy ul. Witomińskiej 9 codzienność biegnie innym rytmem. W Gdyni działa miejsce, w którym dorośli w spektrum autyzmu uczą się samodzielności, ćwiczą relacje i rozwijają zainteresowania, a ich bliscy zyskują chwilę wytchnienia. To nie jest zwykła pracownia ani zwykły ośrodek – dla wielu uczestników staje się bezpiecznym punktem oparcia.

• W pracowniach rodzi się samodzielność
• Gdy terapia trwa, rodziny mogą złapać oddech
• Zajęcia prowadzą też w stronę pracy

W pracowniach rodzi się samodzielność

W Gdyńskim Centrum Aktywizacji Zawodowej i Społecznej dla Dorosłych Osób z Autyzmem spotykają się osoby, które potrzebują bardzo różnego wsparcia. Są tu uczestnicy z autyzmem i poważniejszymi trudnościami poznawczymi, społecznymi i komunikacyjnymi, ale też ci, których największą barierą pozostają relacje z innymi i odnalezienie się w codziennych zasadach.

Centrum pracuje spokojnie, ale konsekwentnie. Zajęcia i warsztaty nie są tu dodatkiem do terapii, tylko jej rdzeniem. W programie pojawiają się między innymi zajęcia ceramiczne i poligraficzne, a obok nich codzienne ćwiczenie czynności, które dla wielu osób są fundamentem niezależności. Chodzi o dbanie o siebie, o otoczenie, o rytm dnia. Małe kroki, ale wykonywane regularnie, budują coś znacznie trwalszego niż chwilowa aktywność.

“Uczestnicy odnajdują tutaj swój drugi dom”

Tak o miejscu mówi Aleksandra Kosiorek, prezydent Gdyni, która odwiedziła centrum i przyglądała się prowadzonym tam warsztatom oraz terapii. W jej ocenie ważny jest nie tylko sam program, ale też poczucie bezpieczeństwa, które pozwala uczestnikom otwierać się powoli, bez presji i na własnych zasadach.

Gdy terapia trwa, rodziny mogą złapać oddech

W centrum wsparcie nie kończy się na zajęciach grupowych. Osoby, które potrzebują pomocy przy codziennych czynnościach, mogą liczyć na terapeutów i psychologów, a część pracy odbywa się indywidualnie. To istotne, bo w spektrum autyzmu potrzeby bywają bardzo różne – jedni potrzebują pomocy w komunikacji, inni w organizacji dnia, jeszcze inni w budowaniu relacji czy rozumieniu społecznych reguł.

Dla rodzin ta pomoc ma wymiar bardzo konkretny. Kiedy uczestnicy biorą udział w zajęciach, bliscy mogą wrócić do obowiązków, załatwić własne sprawy, po prostu na chwilę odetchnąć. W takich miejscach wsparcie nie jest hasłem. Jest czasem, który naprawdę można odzyskać.

Małgorzata Rybicka, przewodnicząca Stowarzyszenia Pomocy Osobom Autystycznym, podkreśla, że wiele osób korzystających z centrum mierzy się z ogromnymi barierami w porozumiewaniu się i w codziennym funkcjonowaniu. Jednocześnie – jak zaznacza – nie oznacza to braku możliwości rozwoju.

“wszyscy mają swój potencjał”

To właśnie na tym potencjale opiera się praca centrum. Najpierw pojawia się zaufanie, potem regularność, a dopiero później większa samodzielność. Taka kolejność nie jest przypadkowa. Przy autyzmie i niepełnosprawności intelektualnej nie działa pośpiech, działa cierpliwość.

Zajęcia prowadzą też w stronę pracy

Jednym z ważnych kierunków działalności jest aktywizacja zawodowa. Dla wielu osób w spektrum wejście na rynek pracy pozostaje trudnym progiem, bo wcześniej trzeba oswoić wiele mniejszych rzeczy – kontakt z ludźmi, zadania wykonywane według określonego schematu, radzenie sobie ze zmianą. Gdyńskie centrum przygotowuje do tego etap po etapie i wspiera również w poszukiwaniu zatrudnienia.

To ważne, bo mowa nie tylko o terapii rozumianej w wąskim sensie. Tu chodzi o pełniejsze życie: o większą sprawczość, o możliwość uczestniczenia w mieście na własnych warunkach, o szansę na zajęcie miejsca, które nie będzie budowane z litości, lecz z realnych umiejętności.

Centrum działa od 1 września 2004 roku. Przez ten czas wypracowało model pracy oparty na indywidualnych programach terapeutycznych i na przekonaniu, że nawet osoby z dużymi trudnościami mogą uczyć się nowych form aktywności, komunikowania się i budowania relacji. W tym miejscu rozwój nie przychodzi spektakularnie. Przywodzi raczej na myśl mozolne układanie puzzli – kawałek po kawałku, aż obraz zaczyna być czytelny.

na podstawie: Urząd Miasta w Gdyni.