UNESCO rozstrzygnie los modernistycznego centrum Gdyni. Co oznacza wpis

W Centrum Modernizmu przedstawiono kulisy wielomiesięcznych starań o wpis modernistycznego centrum Gdyni na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Za dokumentacją stoją analizy ekspertów, konsultacje i działania dyplomatyczne prowadzone w kraju oraz za granicą. Wniosek dotyczy obszaru, w którym architektura, układ urbanistyczny i związki z morzem tworzą wyjątkowo spójną całość. Decyzja może przynieść Gdyni międzynarodowe potwierdzenie wartości dziedzictwa, które od lat jest już objęte ochroną konserwatorską.

• Za wnioskiem UNESCO stoi praca ekspertów i dyplomatów
• Modernistyczne centrum Gdyni ma trzy wyróżniki
• Decyzja zapadnie podczas obrad w Busan

Za wnioskiem UNESCO stoi praca ekspertów i dyplomatów

Podczas briefingu wiceprezydentka Oktawia Gorzeńska oraz dr Joanna Leman, szefowa Referatu ds. Współpracy z Zagranicą, mówiły o kolejnych etapach przygotowań. Wniosek poprzedziły miesiące analiz, rozmów z ekspertami, konsultacji i oceniania wartości zgłaszanego obszaru. Ważną częścią działań była także dyplomacja oraz prezentowanie założeń kandydatury na arenie międzynarodowej.

Oktawia Gorzeńska podziękowała osobom i instytucjom, które wspierały przygotowanie dokumentacji. Wymieniła między innymi Marka Stępę, dr Joannę Leman, dr. Roberta Hirscha, Celinę Łozowską, prof. Marię Jolantę Sołtysik, Małgorzatę Omachel-Kwidzińską z zespołem, Beatę Sikorską, Markosa Pagudisa, Jacka Debisa, Marię Piradoff-Link, Arka Brzęczka i Janka Rutkę. Wsparcie zapewnili również marszałek województwa Mieczysław Struk, senator Sławomir Rybicki oraz Mariusz Lewicki, ambasador Rzeczypospolitej Polskiej przy UNESCO.

To jest praca zbiorowa, współpraca zbiorowa, więc mam nadzieję, że dla Gdyni, dla nas wszystkich ten proces zakończy się szczęśliwie – mówiła wiceprezydentka Oktawia Gorzeńska.

Starania o ochronę modernistycznego dziedzictwa rozpoczęły się ponad 20 lat temu. Wtedy Marek Stępa angażował się w edukowanie na temat wyjątkowości gdyńskiej architektury i podejmował pierwsze działania na rzecz jej zachowania. Obecnie ochronę zabytków wspiera między innymi miejski program dotacji dla prywatnych właścicieli i innych podmiotów.

Modernistyczne centrum Gdyni ma trzy wyróżniki

Dr Joanna Leman wyjaśniała, że przygotowanie wniosku wymagało wskazania wyjątkowej wartości uniwersalnej, która odróżniałaby zgłaszane miejsce od innych obiektów znajdujących się na liście UNESCO. W przypadku Gdyni wnioskodawcy wskazali przede wszystkim spójną koncepcję urbanistyczną modernistycznego centrum.

W przypadku Gdyni po długich analizach zdecydowaliśmy, że modernistyczne centrum Gdyni jest takim obszarem, które reprezentuje spójną koncepcję urbanistyczną – wyjaśniała dr Joanna Leman.

Drugim wyróżnikiem jest połączenie miasta z portem i morzem. Widać je zarówno w układzie ulic i zabudowy, jak i w architekturze oraz obecności morskich odniesień. Trzeci element stanowi spójność obszaru projektowanego przez wielu architektów i wizjonerów. Wnioskodawcy podkreślają również autentyzm zachowanej tkanki modernistycznej.

Ewentualny wpis nie oznaczałby dla mieszkańców nagłej zmiany zasad remontów czy inwestycji. Historyczny układ urbanistyczny centrum znajduje się w rejestrze zabytków od 2007 roku, a miejscowe plany już określają warunki prowadzenia prac budowlanych. Oznacza to, że wpis UNESCO byłby przede wszystkim dodatkowym potwierdzeniem istniejącego systemu ochrony, a nie początkiem zupełnie nowych ograniczeń.

Powiązany artykuł

Gdynia na ostatniej prostej do UNESCO. Senat daje mocny sygnał

Decyzja zapadnie podczas obrad w Busan

Rozstrzygnięcie jest związane z 48. sesją Komitetu Światowego Dziedzictwa UNESCO w Busan w Korei Południowej. Obrady zaplanowano od 19 do 29 lipca, natomiast głosowanie w sprawie modernistycznego centrum Gdyni ma odbyć się 26 lub 27 lipca.

Dalsze działania zostaną przedstawione podczas konferencji prasowej 4 sierpnia. Niezależnie od wyniku samego głosowania przygotowania do wpisu już zwróciły uwagę na ochronę modernistycznego centrum oraz historię architektury Gdyni i regionu.

na podstawie: UM Gdynia.